رئیس کمیسیون آموزش، پژوهش و فناوری شورای عالی استانها گفت: ۱۱میلیون نفر در کشور با معضل حاشیه نشینی رو به رو هستند.

به گزارش روابط عمومی شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازی شهری ایران به نقل از  خبرگزاری مهر، حمید بادامی نجات رئیس کمیسیون آموزش، پژوهش و فناوری شورای عالی با بیان اینکه یکی از مسائل اساسی و مهم کشور که طی چند دهه گذشته با آن مواجه بوده ایم بحث بازآفرینی محلات است، اظهار کرد: دولت سال گذشته طرح بازآفرینی محلات امید را در دستور کار خود قرار داد که این موضوع جای تشکر دارد.

عضو شورای عالی استان‌ها با بیان اینکه بافت‌های فرسوده سکونتگاه های غیررسمی ناکارآمد و رها شده‌اند، گفت: این اماکن می‌تواند ظرفیت بسیار خوبی را در حوزه گردشگری برای مدیریت شهری ایجاد کند.

وی با بیان اینکه ایران با جمعیتی بالغ بر ۸۰ میلیون نفر دارای ۱۱ میلیون نفر ساکن در بافت‌های فرسوده و ۹ میلیون نفر در مناطق توانمندسازی شده است، افزود: مجموعاً ۲۰ میلیون نفر در این سکونتگاه‌ها زندگی می‌کنند و این تعداد ۲۵ درصد از جمعیت کشور را به خود اختصاص داده اند.

بادامی نجات تأکید کرد: با همین آمار می‌توان نگاهی ویژه به این حوزه داشت و محور سخنان من به همین موضوع اختصاص دارد.

عضو شورای عالی استان‌ها در خصوص پیامدها و آثار عدم توجه به بازآفرینی محلات شهری گفت: اولین پیامد کاهش حس تعلق ساکنان این است که موجب مهاجرت ساکنان بومی محلات به محلات دیگر می‌شود و بافت اجتماعی محله را غیرمتوازن می‌کند که این امر موجب کاهش مشارکت اجتماعی ساکنان در ساماندهی محله می‌شود و هزینه‌های دولت را بیشتر می‌کند.

وی با تأکید بر اینکه عدم توجه به توانمندسازی بافت‌های حاشیه‌ای باعث افزایش افسارگسیخته ناهنجاری‌های اجتماعی در این محلات می‌شود، افزود: عدم کنترل و مراقبت از بافت‌های حاشیه‌ای می‌تواند به عنوان یک بحران اجتماعی مطرح شود.

بادامی نجات تصریح کرد: پیشنهاد می‌کنم دولت و متولیان امر در راستای کاهش محلات حاشیه‌ای سیاست‌های پیشگیرانه به منظور جلوگیری از رشد حاشیه نشینی را در اولویت برنامه های خود قرار دهند.

وی افزود: دولت‌ها باید در گام بعدی در جهت عدم رشد ناهنجاری‌ها و افزایش انواع آسیب‌ها، توانمندسازی محلات را در دو سطح سیاستگذاری و اجرا در دستور کار خود قرار دهند.

بادامی نجات با اشاره به گزارش شورای اجتماعی کشور گفت: حاشیه نشینی از جمله آسیب‌های جدی است که ۱۱ استان کشور از جمله تهران، خراسان رضوی، کرمان، لرستان، سیستان و بلوچستان، خوزستان و همدان را بیشتر از سایر استان‌ها درگیر این معضل کرده است.

 

عضو شورای عالی استان‌ها با اشاره به اینکه مالکیت، فقر، بهداشت و آسیب‌های اجتماعی از مشکلات این محلات هستند،تصریح کرد: عدم توجه به این مسائل می‌تواند خسارت جبران ناپذیری را بر دولت و مردم وارد کند.

وی با بیان اینکه در تدوین قوانین پیش رو و در خصوص رفع مشکلات در برنامه‌های ۵ ساله قوانین خوبی پیش بینی شده است، گفت: متأسفانه این موارد به طور کامل محقق نشده است.

بادامی نجات تصریح کرد: در برنامه ششم توسعه کشور برای کنترل، گسترش و توانمندسازی مناطق حاشیه‌ای شهر، تمهیدات مناسبی پیش بینی شده است.

وی افزود: وزارت راه مکلف است در طول برنامه نسبت به احیا، بهسازی و بازآفرینی سالانه حداقل ۲۷۰ محله در قالب مطالعات مصوب ستاد ملی بازآفرینی بر حسب گونه‌های مختلف تاریخی و حاشیه ای و بهبود زیرساخت ها با رویکرد محلی محور در چارچوب قوانین اقدام کند.

بادامی نجات افزود: تهیه و اجرای طرح های مختلف برای روستاهای واقع در حریم شهرها باید با رویکرد کنترل محدوده روستاهای مذکور در حد رشد طبیعی آن‌ها باشد.

برون‌رفت از چالش غربت ایران در ایران؛ بازخوانی اندیشه و تمدن ایران‌شهری است/ ریشه‌یابی پدیده ازجاکندگی اجتماعی و گسست هویتی در شهرهای ایران/ بازگشت به نظام معرفتی ایرانی- اسلامی، راهکار توسعه در چشم‌انداز ایران شهری

وزیر راه‌ و شهرسازی در گفت‌وگویی تفصیلی به ریشه‌یابی پدیده ازجاکندگی اجتماعی و گسست هویتی در شهرهای ایران پرداخت و راهکار مقابله با این پدیده‌ها و قرار گرفتن ایران در مسیر توسعه را بازگشت به نظام معرفتی که ریشه در اعماق این سرزمین دارد، دانست.

شهرهاي ما به گسستگي هويتي از پيشينه تاريخي و فرهنگي خود دچار شده‌اند. عده‌اي ريشه آن را در نزاع فرهنگي ما با غرب و عده‌اي در توسعه اجتناب ناپذير شهرها مي‌دانند. به گزارش پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی به نقل از «اعتماد»، عباس آخوندی وزیر راه و شهرسازی در گفت‌وگوی پیش رو در ترسیم وضعیت حاضر ابتدا تصویری از وضعیت متعارض ایران در دوران نوگرایی می‌گوید. آشکارترین جلوه این تعارض را هم از جهت مفهومی و هم از جهت کارکردی در زندگی شهری در قالب چالش و حرکت به مفهومِ عام آن (Mobility) و زیست‌پذیری (liveability) می‌بیند.

او در ادامه بزرگ‌ترین چالش را در غربت ایران در ایران می‌بیند. از همین‌روی راهکار را در بازخوانی اندیشه و تمدن ایران‌شهری جست‌وجو می‌کند. به گمان او صلح و امید اجتماعی در رهگذر بازجان‌گرفتن تمدن ایران‌شهری در قلمرو این تمدن به‌دست خواهد آمد. خوشبختانه، نشانه‌های زندگی در این تمدن هم‌چنان یافت می‌شود. بنابراین، هم‌چنان می‌توان چشم‌انداز امیدورانه‌ای را ترسیم کرد.

امروز وضع ایران شهر ما از منظر شما چگونه است؟ ضمن اینکه فکر می‌کنید گروه‌ها و طبقات اجتماعی از زندگی در ایران‌شهر ما تا چه حد راضی‌اند؟

نیازی به توضیح فراوان درباره این موضوع نیست که ایران‌شهر ما در چه وضعیت پرچالشی قرار دارد. در همین زمستان امسال دیدید که برای نفس کشیدن در تهران با مشکل جدی مواجه بودیم؛ در حال حاضر نیز امکان زندگی در تهران از جهت منابع زیستی و هم از نظر روابط اقتصادی وجود ندارد. ما نزدیک به ۵ میلیون فقیر در پیرامون شهر تهران بزرگ با ۱۲ تا ۱۳ میلیون نفر جمعیت داریم. از جهت انواع بزه‌ها هم نیازی به گفتن نیست. وجود از هم گسیختگی اجتماعی و بحران هویت در تهران و دیگر شهرهای ایران نیاز به اثبات ندارد و من می‌خواهم در این نشست درباره ریشه‌های آنها سخن بگویم.

وجود مشکل حرکت در فضای شهری کشور کاملا قابل مشاهده است. برای جابه‌جایی در تهران روزانه ساعت‌ها باید وقت گذاشت، از همه مهم‌تر مشکل حرکت در اندیشه‌ها و نمادها را داریم. در زمینه تاریخ و مشکلات تاریخی حرکت در طول زمان نیز حرف برای گفتن بسیار است. ما در ایران‌شهر دچار یک چالش بنیادین هم از جهت حرکت و هم زیست و زندگی هستیم. بنابر این رضایتمندی طبقات مختلف اجتماعی اندک است.

ریشه مشکلاتی که به آن اشاره می‌کنید در کجاست؟

نمی‌توانیم به عنوان یک مسوول از این مشکلات چشم‌پوشی کنیم، واقعیت این است که جوانان ما هراس سنگینی از آینده دارند. نکته کلیدی و بنیادی سخن من این است که ریشه مشکلات در «از‌جاکندگی اجتماعی» است؛ ما دچار از جاکندگی هویتی، تاریخی، اجتماعی، فرهنگی و ... هستیم. در غربت قرار گرفتن مفهوم ایران این وضع را ایجاد کرده است: من در میان جمع و دلم جای دیگر است. در ایران زندگی می‌کنیم ولی درکش نمی‌کنیم.

مقصودتان از مفهوم ایران، دولت - ملت است؟

نه. منظورم فهم از هستی موضوعی به نام ایران است. هستی ایران در مجموعه فراگرد فکری، تاریخی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و بطور کلی در یک نظم معرفتی معنی پیدا می‌کند و نه در یک چارچوب جغرافیایی صرف به نام ایران.

اجازه بدهید یک مرحله به عقب برگردیم، به آن نظام معنایی که همراه ایران است: حکمت ابن سینایی، حکمت سهروردی و... وقتی درباره ایران صحبت می‌کنیم، منظورمان نظام معرفتی و مهجور مانده از این نظام است. برای بازخوانی و بازگشت به توسعه ایران باید به یک نظام معرفتی که ریشه در اعماق سرزمین دارد و اکنون با مدرنیته درگیر شده است برگردیم؛ البته فقط قصد بیان دردها و رنج‌ها را ندارم بلکه می‌خواهم چشم‌انداز نیز ارایه دهم. باید بدانیم که چشم‌انداز یک داد و ستد است باید چیزهایی را از دست بدهیم و چیزهایی به دست بیاوریم مشکل این است که فکر می‌کنیم در چشم‌انداز باید همه‌چیز را با هم داشته باشیم.

مسائل اقتصادی و دیدگاه‌هایی که مثلا لیبرالیسم مطرح می‌کند چقدر در پدید آوردن وضع امروز موثر بوده است؟

 کارل پولانی، اندیشمند مجارستانی مقیم امریکا که پس از مهاجرت به این کشور کتاب تغییر بزرگ را در ۷۰ سال قبل نوشت در کتابش اندیشه‌ای مطرح کرد که هنوز هم که هنوز است جای توجه و بررسی دارد. وی در نقد لیبرالیسم که عمدتا بر محور اقتصاد و آن هم ایدئولوژیک و جهانی است صحبت می‌کند. بزرگ‌ترین مشکل لیبرالیسم از نظر پولانی این است که مفهوم اقتصاد را از بستر اجتماع جدا می‌کند و می‌خواهد اقتصادی بسازد که جایگاهی در اجتماع ندارد. در واقع دچار از‌جا‌کندگی اجتماعی شده است. مشکل لیبرالیسم این است که می‌خواهد برای همه جهان یک نظریه ثابت بدهد. البته این مشکل در سوسیالیسم به شکل بسیار حادتری دیده می‌شود و تجربه از جاکندگی در ایران از نوع سوسیالیستی آن است.

این نظریه پولانی بود که البته هنوز هم در دنیا راجع به آن بحث می‌شود. این اندیشمند لهستانی می‌گوید این نظریه در مرحله اجرا امکان وقوع ندارد چون زندگی از اقتصاد قابل تفکیک نیست و اقتصاد بخشی از زندگی اجتماعی است. نتیجه اجرای یک امر غیرممکن به انواع مشکلات منجر شده و به توسعه تعارض و انواع ناآرامی‌های اجتماعی می‌انجامد.

می‌خواهم با کمک گرفتن از نظریه از‌جا‌کندگی اجتماعی پولانی این موضوع را بگویم که از‌جا‌کندگی تنها در اقتصاد نیست ما از‌جا‌کندگی را در همه حوزه‌ها اعم از فرهنگ، اجتماع، سیستم، اقتصاد و... هم می‌بینیم. از‌جاکندگی بحثی فراتر از اقتصاد صرف است. نتیجه از‌جاکندگی اجتماعی در ایران منجر به کالایی شدن (کمودیفیکیشن) همه‌چیز شده است. زندگی ایران پس از ازجاکندگی منجر به کالایی شدن همه‌چیز و قابل خرید و فروش شدن همه‌چیز شده است: شهر، قانون، آب، هوا، رودخانه و... را به راحتی خرید و فروش می‌کنند.

مفهوم کالایی شدن را چه کسانی دنبال می‌کنند؟

کسانی که می‌خواستند شهر را اداره کنند دیدند به وضعیت امتناع و غیرقابل اداره شدن شهر رسیده‌اند. اولین چیزی که به ذهنشان رسید این بود که شهر را بفروشند. در اوایل فقط کوه‌پایه‌ها را می‌فروختند و ساختمان می‌ساختند اما بعد به تدریج همه منابع زیستی، آب و هوا، رودخانه و همه‌چیز را به فروش گذاشتند. بنابراین بلافاصله بعد از بحث از‌جا‌کندگی با مفهوم کالایی شدن مواجه شدیم که در این مفهوم، همه‌چیز کالاست.

حتی کسانی که می‌خواستند راه‌حل بدهند هم در چنبره کالایی شدن گرفتار شدند. مگر مسکن مهر غیر از این است که برخی می‌خواستند یک‌سری انسان‌هایی که کالا هستند را در خانه‌هایی که انبارند جای دهند؟ در هر جای کشور که خواستند انبار و قفسه‌هایی ساختند و مردم را در آنها چیدند. در مسکن مهر نه شهر می‌بینیم، نه مقام انسان. در مسکن مهر نه ساختار اجتماعی وجود دارد و نه حتی ساماندهی شهری دیده شده است، فقط یک سری قفسه هستند که می‌توانید در آن انسان یا هر کالای دیگری بگذارید.

مفهوم کالایی‌شدن تنها مختص لیبرالیسیم است؟

نه، در سوسیالیسم این مفهوم به صورت حادتری دیده‌ می‌شود. سوسیالیسم هم ساحت زندگی انسان را به تعارض طبقاتی تبدیل می‌کند و می‌خواهد همه انسان‌ها را بدون توجه به ویژگی‌های متفاوت آنان و بدون توجه به حق انتخاب آنان در یک جامعه به اصطلاح بدون طبقه به پیش براند: یعنی افراطی‌تر از لیبرالیسم. سوسیالیسم از ابتدا و از اساس به هویت جوامع بی‌اعتقاد است اگر شما به نوشته‌های عامیون یا اعضای حزب توده در دهه ۲۰ بنگرید درمی‌یابید که تمام افتخارشان این است که هیچ تعلقی به هیچ سرزمینی ندارند. اصلا از‌جا‌کندگی شعارشان است نه نتیجه اعمال‌شان.

ریشه این عدم احساس تعلق در ایران از چه زمانی قابل پیگیری است؟

مفهوم ازجاکندگی و غربت در وطن به شکلی ضعیف‌تر قبلا هم در ایران بوده اما شکل افراطی آن بعد از مشروطه است. این هم شعری از شفیعی کدکنی در توصیف این حس:

طفلی به نام شادی، دیریست گم شده‌ست

با چشم‌های روشن برّاق با گیسویی بلند،

به بالای آرزو

هرکس ازو نشانی دارد،

ما را کند خبر

این هم نشان ما:

یک سو، خلیج‌فارس

سوی دگر، خزر

البته با انقلاب آی‌سی‌تی مفهوم از‌جا‌کندگی هر روز عمیق‌تر می‌شود.

به نظر شما دلیل این از‌جا‌کندگی‌ از بستر اجتماعی و کالایی شدن را در کجای تاریخ کشورمان باید جست‌وجو کرد؟

اگر نگاهی تاریخی کنیم، می‌بینیم که سیدجواد طباطبایی درباره نظریه انحطاط تاریخ در ایران می‌گوید ما دو شکست بزرگ تاریخی بعد از اسلام داریم که یکی در چالدران و دیگری ترکمنچای است. بعد از شکست چالدران شاهد روی کار آمدن صفویه هستیم. صفویه آنچه از شکست یاد گرفت و برای ما به ارث (از جهت معرفتی) گذاشت این بود که ایران را با برگشت به سنت، یک بار دیگر یکپارچه و متحد کرد. آنها با طرح مفهوم «مرشد کامل» ایران را یکپارچه کردند اما اگر دقت کنیم آغاز صفویه، پایان رنسانس در غرب است و پدیده مدرنیته به تدریج به غرب شکل تازه‌ای می‌بخشد بنابراین از آن شکست یاد گرفتیم که باید همه‌چیز را درونی کرده و در عین حال داد و ستد با جهان بیرون را بیشتر کنیم. البته نحوه درونی کردن امور در دوران صفویه جای نقد بسیاری دارد و عده‌ای بر این باورند که ناتوانی کنونی ما در بازتولید مفاهیم در ایران به نحوه‌ای بازتعریف صفویان از هستی ایران باز می‌گردد و ریشه مشکلِ کنونی ما همان‌جاست.

یک بار دیگر در ترکمنچای شکست خوردیم این‌بار سیاست معکوس اتخاذ شد. پس از این شکست سیاست باز کردن آغوش به روی جهان غرب را در پیش گرفتیم که وجه غالب آن حرکت به سمت نظریه‌های چپ‌گرایانه و سوسیالیستی بود. شکل‌گیری عامیون در تهران، حزب دموکرات در گیلان، چپ گرایان در آذربایجان و نهایتا ایجاد حزب توده در سراسر کشور از آثار این شکست بود. این صورت مساله‌ای به نام «ایران» و هستی آن از اندیشه آنان در برون‌رفت از مشکلات حذف می‌شود.

می‌بینید که پشت کردن به کل میراث معنوی، اقتصادی، زیستی و... چه به شکل چپ آن و چه به شکل لیبرالیستی آن در تاریخ کشور وجود دارد ولی آنچه در هر دوی این جنبش‌ها دیده می‌شود این است که مفهومی به نام «هستی معنوی ایران» در آنها جایی ندارد. بنابراین بی‌وزنی‌ای که الان داریم تصادفی نیست بلکه برمی‌گردد به یک ریشه تاریخی و از‌جا‌کندگی اجتماعی که به سوداگری مطلق منجر شده است. به نحوی که وقتی برای جوانان ایرانی از بازار آزاد بحث می‌شود آنچه در ذهنشان شکل می‌گیرد یک نوع بی‌قانونی، لاقیدی و عدم تعهد به همه‌چیز است در حالی که اصل نظام بازار رقابتی در دل خود چنین چیزی ندارد اما ناتوانی در بازتولید و خلق مجدد مفاهم هستی‌شناسانه در ایران، موجب فزونی‌یافتن تعارض‌ها به‌جای یافتن راهی برای برون رفت شده است.

ما چقدر فرصت داشته‌ایم و تلاش کرده‌ایم تا خودمان را به این تاریخ و فرهنگ پیوند بزنیم؟

الان متاسفانه این منابع تاریخی و میراث فرهنگی که در کشور داریم روی دوش عده‌ای سنگینی می‌کند و فکر می‌کنند اگر این آثار تخریب شوند و برج به جای آنها ساخته شود از شرشان راحت می‌شویم. الان چقدر از فضای چهارباغ اصفهان باقی مانده؟ چه مقدار از فضای ۳۰ سال پیش پیرامون حرم مطهر امام رضا(ع) باقی مانده است؟ این سوداگری همه منابع تاریخی را مزاحم خود می‌داند.

اصلا چرا مفهوم و اندیشه «ایران» اینقدر برای ما مهم است؟

چون این مفهومی است که تمام هستی و هویت ما را تبیین می‌کند. البته در همه کشورها هم اینگونه است برای فرانسوی‌ها پاریس و برای ایتالیایی‌ها رم و اندیشه رم اهمیت دارد. وقتی می‌گوییم ایران را گم کرده‌ایم به این معناست که با آنچه داریم نمی‌توانیم ارتباط برقرار کنیم و می‌خواهیم تغییرش دهیم. همچنان ساکنان آپارتمان وقتی به ساختمان‌های قدیمی کاشان می‌روند احساس تعلق به مکان دارند اما محلات امروزی هیچ حس تعلقی برای شما ندارد. بنابراین وقتی راجع به ایران حرف می‌زنیم درباره جایی سخن می‌گوییم که هستی ما را تعریف می‌کند و به‌یادمان می‌آورد. به آن حس تعلق داریم و دوستش داریم.

نمادهای شهری و الگوهای فیزیکی فرهنگی ما مثل فضاهای عمومی چقدر در ادبیات و فرهنگ ما قابل جست‌وجو هستند؟

ببینید؛ فضای عمومی یا عرصه عمومی جایی است که هویت اجتماعی ما را شکل می‌دهد و بازتاب می‌دهد. بنابراین، به آن حس تعلق داریم و در آن فضا گفت‌وگو می‌کنیم. اما آیا می‌توان از اینگونه فضاها بدون داشتن عقبه نظام معرفتی صحبت کرد؟ یک فضای عمومی مانند کتابخانه ملی را در نظر بگیرید؛ آیا کتابخانه ملی می‌تواند جایگزین فضای مسجد شاه تهران یا تکیه دولت شود؟ فضای عمومی یا عرصه عمومی جایی است که با آن رابطه ذهنی برقرار می‌کنیم.

حافظ می‌گوید: در خرابات مغان نور خدا می‌بینم / این عجب بین که چه نوری ز کجا می‌بینم / جلوه بر من مفروش‌ای ملک الحاج که تو / خانه می‌بینی و من خانه خدا می‌بینم. خرابات مغان؛ در این شعر همان فضای عمومی است که اولین هسته‌های هویتی ما را شکل داده است. البته این فضا در طول زمان شکل‌های مختلفی پیدا می‌کند؛ مسجد یا خانقاه. لیکن روح و جوهر وابستگی و ارتباط به عالم اعلی در فضای اجتماعی ایران هم‌چنان محفوظ می‌ماند. اگر بخواهیم تفسیر جدید از این عبارت بر اساس مفاهیم جامعه‌شناسی ارایه دهیم خرابات مغان همان عرصه عمومی است؛ جای عشق ورزیدن و مبداء هستی باز گشتن است. چون نظام معرفتی آن نور است. نوری که در بن مایه حکمت و اندیشه ایران‌شهری جای دارد. این غزل بسیار پرمعناست اولا پیوستار تاریخی را در آن می‌بینیم: حافظ مسلمان به خرابات مغان برای بیان فضای عمومی در اندیشه ایران‌شهر باز می‌گردد. ثانیا باید پرسید حافظ کیست؟ محبِ خدا که مجلای ایران است که شمارا دوست و شما او را دوست دارید. ثالثا نظام معرفتی‌اش چیست؟ نوری است که در خرابات مغان وجود دارد، یعنی در عرصه عمومی مبتنی بر نور و عشق.

وقتی همه از فرهنگ صحبت می‌کنند بر لزوم گسترش فضاهای عمومی تاکید دارند، اما آن فضای عمومی کجاست؟ آن عرصه‌ای که در آن از عشق بتوان سخن گفت کجاست؟ وارد بحث فلسفی نمی‌شوم ولی نکته بسیار مهمی که به اجمال آن را بیان می‌کنم بحث پدیدارشناسی مفهوم «ایران» است. آنچه در حکمت ایرانی می‌بینید همواره جنگ میان نور و تاریکی است. نور است که می‌تواند جهان را به شما پرده به پرده بنمایاند. تمام این جهان پر است از حکمت و مفهوم «ایران» پرده‌ای است که هر لحظه می‌توان در آن نقشی دید. البته این نظام فکری با پوزیتیویسم (اثبات‌گرایی مادی) فاصله دارد. من منکر اثبات‌گرایی نیستم اما باید دانست که این مکتب فکری برای طبیعیات است و در حوزه‌های دیگر باید پرواز کرد و پرده‌های دیگری از جهان هستی را دریافت.

حافظ در جایی دیگر می‌گوید: مشکل خویش بر پیر مغان بردم دوش/ کو به تایید نظر حل معما می‌کرد. در اینجا باز حافظ وقتی مشکل معرفتی می‌یابد به پیر مغان برمی‌گردد. این پیوستار تاریخی را در اندیشه حافظ می‌بینید نظام معرفتی آن هم جالب است همه جهان آینه اسماءالله هستند: دیدمش خرم و خندان قدح باده به دست یعنی فراتر از پوزیتیویسم اثباتی حرکت می‌کند و در این آینه هر لحظه نقشی جدید می‌بیند.

وقتی به نظام معرفتی فکر می‌کنیم این نظام بر فهم ما از گیتی و نحوه زندگی اثر دارد، گفت: ما در نظام حکمی ایران مفهومی پدیدارشناسانه به نام نور داریم که مهم است این نور از چه زاویه‌ای به پدیده‌ها تابانده شود و به شما تصاویر مختلفی ارایه می‌دهد و در نتیجه چه فضاهایی برای زندگی خلق می‌شود. سعدی می‌گوید: سروی به لب جویی، گویند چه خوش باشد/ آنان که ندیدستند سروی به لب بامی/ روزی تن من بینی قربان سر کویش/ وین عید نیست الا به هر ایامی. سعدی با یک پدیده طبیعی رشد سرو لب جوی مواجه می‌شود و از این سرو لب جوی هزاران سرو دیگر خلق می‌کند. وی می‌گوید سرو لب بام، اما آیا سرو، لب بام هم رشد می‌کند؟ این هستی‌شناسی وی است که هر چیزی را به عالم بالا ارجاع می‌دهد. قدرت خلاقیت سعدی هم از همین نگاه پدیدارشناسانه وی نشأت می‌گیرد. در حالی که در نگاه پوزیتیویستی سرو لب جوی همواره سرو لب جوی بوده است که از این اندیشه نباید انتظار خلاقیت ذهنی داشت اما این حکمت ایرانی است که از سرو لب جوی، به سرو لب بام می‌رسد.

سعدی می‌گوید: همه بینند نه این صنع که من می‌بینم/ همه خوانند نه این نقش که من می‌خوانم/ آن عجب نیست که سرگشته بود طالب دوست/ عجب اینست که من واصل و سرگردانم و سپس خاطرنشان کرد: صنع الهی را همه می‌بینند اما سعدی جور دیگر می‌بیند که فراتر از پوزیتیویسم مادی است و اینجاست که مفهوم وحدت در عین کثرت و کثرت در عین وحدت در زندگی ما نقش می‌بندد. به تعبیر حافظ: پیر ما گفت خطا بر قلم صنع نرفت/ آفرین بر نظر پاک خطاپوشش باد؛ باز می‌بینیم که صنع جلوه‌های گوناگون دارد حافظ در اینجا وحدت در کثرت و کثرت در وحدت را به هم پیوند می‌دهد.

 اگر به نظام معرفتی ایرانی، حکمت ایرانی و مفهوم نور برگردیم، آیا اجرای این مفاهیم در هر قالبی امکان‌پذیر است و آیا می‌توان با این اندیشه‌های بلند در چنین شهرهای آشفته‌ای زندگی کرد و به نظام معرفتی ایرانی پایدار بود؟

اینکه به حکمت ایرانی - اسلامی پایبندیم نباید فقط به شعار ختم شود و در عمل هیچ تغییری در کیفیت زندگی‌مان رخ ندهد. در معرفت ایرانی شما نمی‌توانید معرفت را مستقل از عمل دریابید و معرفت محصول عمل است. تفکیک حکمت‌ها به نظری و عمل یک تفکیک یونانی است. در حکمت این دو همواره به‌هم پیوسته‌اند. از نظر ما اساسا معرفت پرده پرده است و شما به هر پرده‌ای از معرفت رسیدید، نیاز به معرفت جدیدی برای حرکت به پرده دیگر دارید. بنابراین امکان تفکیک از کیفیت زیست و حکمت ایرانی وجود ندارد.

میان نحوه بودن و نحوه فهم ارتباط قوی وجود دارد. کیفیت زندگی در نظام شهرسازی بسیار مهم است. اما آیا کیفیت زندگی فقط شاخص‌های مادی دارد یا باید به شاخص‌های معنوی از زندگی هم برگردیم؟ مشکل اینجاست که وقتی وارد کیفیت زندگی می‌شویم تفسیر می‌شود به «شهر خوب» و برای آن مشخصات مادی تعریف می‌کنیم. من با مشخصات شهرخوب هیچ مشکلی ندارم. فقط می‌گویم کافی نیست. در شهر خوب وضع ذهنی هم مهم است. باید «ایران» را در این میان یافت. وقتی می‌خواهید «ایران» را در این کیفیت زندگی بیابید دنبال آینه و خرابات مغان و پیر مغان و نور باشید تا پرده پرده معرفت‌تان افزایش یابد. بحث بسیار هم در حکمت ما این است که شیوه وجود و زیست ما به فهم ما اثر می‌گذارد هر تغییری در فهم و معرفت مستلزم تغییر در شیوه وجودی است: ما زنده به آنیم که آرام نگیریم/ موجیم که آسودگی ما عدم ماست.

نکته مهم دیگر این است که وقتی می‌گوییم حکمت ایرانی مبتنی بر حکمت نور در برابر ظلمت است هم به دانش برمی‌گردد و هم به عمل. اگر می‌گوییم دانش نور است عمل هم نور است و اساسا نور مبتنی بر عمل به دانش است. این آیه از قرآن می‌گوید: یوْم تری الْمُومِنِین والْمُومِناتِ یسْعی نُورُهُمْ بیْن أیْدِیهِمْ وبِأیْمانِهِمْ بُشْراکُمُ الْیوْم جنّاتٌ تجْرِی مِنْ تحْتِها الأنْهارُ خالِدِین فِیها ذلِک هُو الْفوْزُ الْعظِیمُ: می‌گوید روزی را می‌بینی که مومنین و مومنات نورشان پیشاپیش آنها حرکت می‌کند و راه را نشان می‌دهد و آنها را به جنات مخلد و جاودان راهنمایی می‌کند که این سعادت بشری است اما در ادامه در آیه بعد می‌خوانیم: یوْم یقُولُ الْمُنافِقُون والْمُنافِقاتُ لِلّذِین آمنُوا انْظُرُونا نقْتبِسْ مِنْ نُورِکُمْ قِیل ارْجِعُوا وراءکُمْ فالْتمِسُوا نُورًا فضُرِب بیْنهُمْ بِسُورٍ لهُ بابٌ باطِنُهُ فِیهِ الرّحْمةُ وظاهِرُهُ مِنْ قِبلِهِ الْعذابُ. یعنی: دیگران به مومنان می‌گویند که به ما نگاه کنید تا ما از نور شما استفاده کنیم و در پی شما حرکت کنیم. پاسخ می‌آید که برگردید و به عقب بروید شما باید نور را در گذشته می‌یافتید. این نور، نور عمل و کردار است و کسی نمی‌تواند به دیگری بدهد.

در شاهنامه سراسر جنگ نور و ظلمت و نیکی و بدی می‌بینیم. ولی فردوسی در حکمت نظری باقی نمی‌ماند و به حکمت عملی هم ورود می‌کند. رستم کسی است که در عمل پیرو این نور است و در زندگی فردی و در هفت خوان حکمت عملی را نشان می‌دهد. می‌بینید که رستم در حکمت عملی است که این نور را خلق می‌کند.

اگر راجع به اندیشه حکمی ایران بحث می‌کنیم، این اندیشه نیاز به ساختار دارد. نمی‌توان ساختار را از کنشگر جدا کرد. این کنشگر در ساختار قرار دارد و با آن ارتباط اقتصادی، فکری، اجتماعی، سیاسی و... دارد.

ما در چالش جدی شهرنشینی قرار داریم همه مفاهیم شهرنشینی ما اعم از موبیلیتی و حرکت، امکان زندگی خوشایندی از شهر و... مشکلات و چالش‌های جدی دارند. این مشکلات به از‌جا‌کندگی اجتماعی و کالایی شدن برمی‌گردد. راه‌حل این چالش‌ها بازخوانی هم‌زمان دو مفهوم بنیادین مدرنیته و ایران در ۱۵۰ سال اخیر است. البته بازگشت به «ایران» بدون بازخوانی مدرنیته ممکن نیست و بازخوانی مدرنیته در ایران بدون بازخوانی معنی و مفهوم هستی «ایران معاصر» ممکن نیست.

چشم‌اندازی که شما از آینده تصور دارید چگونه است؟

بعد از توافقنامه برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) ایران مجددا به نقطه تعادل منطقه برگشت. عده‌ای از قدرت‌های جهانی به همراه برخی بی‌تدبیری‌های داخلی سبب شدند که نقطه ثقل خاورمیانه، غرب آسیا، شمال آفریقا و آسیای میانه از ایران خارج شود. اما ما دوباره به نقطه تعادل منطقه بازگشتیم که نشان می‌دهد در این کشور منابعی داریم که می‌تواند آینده روشنی بسازد. بسیار مهم است که بدانیم این منابع هنوز در اختیار ماست چه از نظر جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیکی چه از نظر معرفتی.

ما هنوز در ایران بیش از ۱۰۰ شهر میانی داریم که منابع تاریخی‌شان از بین نرفته، گفت: سبزوار، کاشان، یزد، زاهدان، زابل و... از جمله این شهرها هستند بنابراین اصلا نباید فکر کنیم که منابع ما محدود بوده و از بین رفته است، نه؛ هنوز منابع مادی و معرفتی مختلفی داریم که می‌خواهیم با استفاده از آنها ایران را بسازیم.

فردوسی موفق شد اندیشه ایران‌شهری را در قرن چهارم تحت سایه اسلام بازخوانی کند. ما هم باید یک بار دیگر رویکرد ایران‌شهری را با نور اسلام همراه با گشودن درهای کشور به جهان مدرن بازخوانی کنیم. ما هم ایران را می‌خواهیم هم اسلام را و هم تمدن جدید را. اگر بتوانیم کاری را که فردوسی کرد تکرار کنیم، چشم‌انداز آینده روشنی را برای ایران ترسیم خواهیم کرد. این بحث سرآغاز بحث پیچیده‌ای در دانشگاه‌ها خواهد بود.

منبع : پایگاه خبری وزارت راه و شهر سازی

در نشست هیات وزیران به ریاست اسحاق جهانگیری  معاون اول رییس جمهوری، ضوابط اجرایی بودجه سال 1397 کل کشور مورد  بررسی و تصویب  قرار گرفت .

 به گزارش روابط عمومی شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازی  به نقل از  خبرگزاری ایرنا ، دستگاه‌های اجرایی ملی و استانی و اشخاص حقوقی که به نحوی از انحاء از بودجه کل کشور استفاده کرده­‌اند، موظفند عملکرد خود را مطابق نظام جامع نظارت به سازمان برنامه و بودجه کشور ارائه کنند.

دولت همچنین دستگاه‌های اجرایی را مکلف کرد اجرای مصوبات ابلاغی ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی اعم از بسته‌ها، برنامه‌ها و طرح‌ها را در سال 1397 در اولویت برنامه‌های اجرایی خود قرار داده و منابع لازم برای مدیریت و اجرای آنها را از محل اعتبارات خود شامل منابع داخلی و مصوب ابلاغی و تسهیلات بانکی با رعایت قوانین و مقررات مربوط تأمین کنند.

هیات وزیران به منظور دستیابی به ارتقای بهره ‌وری و زمینه‏‌سازی رشد تولید ملی، دستگاه‌ های اجرایی را مجاز کرد تا 3 درصد از اعتبارات پژوهشی هزینه‌­ای خود را در قالب قراردادهای پژوهشی و از طریق مبادله موافقتنامه با سازمان، متضمن هماهنگی برنامه‏‌های ارتقای بهره‌وری دستگاه اجرایی با برنامه جامع بهره‌‏وری کشور به پژوهش های کاربردی در زمینه ارتقای بهره‌­وری اختصاص دهند

همچنین به موجب یکی دیگر از ضوابط اجرایی قانون بودجه سال 1397 کل کشور، احداث و خرید ساختمان‌های جدید اداری توسط دستگاه‌های اجرایی از جمله شرکت‌های دولتی، بانک‌ها و مؤسسات انتفاعی وابسته به دولت (به استثنای موارد تغییر سطح تقسیمات کشوری، تجمیع ساختمان‌های اداری موجود بدون ایجاد بار مالی جدید، تمرکززدایی و خروج از کلان شهرها بدون ایجاد بار مالی جدید و همچنین طرح‌های خرید یا احداث در طرح‌های مصوب قانون بودجه سال 1397 کل کشور و حوادث غیرمترقبه) ممنوع است.

به موجب تصمیم دولت، کلیه دستگاه­ های اجرایی که در محدوده‌ها و پهنه‌های هدف بازآفرینی شهری مصوب هیات وزیران دارای طرح بوده یا خدماتی ارائه می‌کند، موظفند نسبت به اختصاص 30 درصد از اعتبارات خود برای اجرا، تکمیل و بهره‌‌برداری از پروژه‌های اولویت‌دار مرتبط با آن دستگاه در همان پهنه  اقدام كنند

ویزیر راه و شهر سازی در سفر به کشور  پاکستان، از روند نوسازی و بازآفرینی بافت قدیمی شهر لاهور مرکز ایالت پنجاب دیدن کرد.

به  گزارش روابط عمومی شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازی شهری ایران به نقل از خبرگزاری  ایرنا، دکتر عباس اخوندی  در این سفر همچنین در دیدار با 'کامران لاشاری' مسئول میراث فرهنگی و مرمت بناهای تاریخی ایالت پنجاب پاکستان در خصوص گسترش روابط دوجانبه برای نوسازی بافت های فرسوده با وی تبادل نظر کرد.

وزیر راه و شهر سازی همچنین در این  دیدار از روند نوسازی بافت فرسوده شهر لاهور از نزدیک در جریان روند اجرای این طرح قرار گرفت.

 دکترآخوندی در دیدار با 'مرتضی جعفری' رییس دانشگاه ملی هنر و معماری لاهور، 'فضل احمد خالد' رییس دانششاه مهندسی و فناوری لاهور و 'شهنواز زیدی' رییس دانشکده معماری و طراحی دانشگاه تکنولوژی و فناوری اطلاعات لاهور با آنان در خصوص گسترش همکاری های دو جانبه برای تبادل دانشجو، رونق گردشگری فرهنگی و تبادل تجربیات تحقیقات و فناوری به تبادل نظر پرداخت.

وزیر راه و شهرسازی کشورمان همچنین روز شنبه در سفر به لاهور پاکستان از چند مکان تاریخی این شهر نظیر 'قلعه شاهی، مسجد پادشاهی، حمام شاهی و مسجد وزیرخان' این شهر واقع در بافت تاریخی شهر دیدن و با حضور در دبستان اقبال لاهوری، با نوادگان این شاعر بزرگ دیدار و گفت و گو کرد.

هیات ایرانی با حضور بر مزار علامه اقبال لاهور فیلسوف و شاعر شهیر پاکستان و ستاره بلند شرق، با اهدای تاج گل به وی ادای احترام کرد.

مدیر ستاد بحران منطقه ۱۲ شهرداری تهران گفت: در این منطقه حدود ۲ هزار ملک ناایمن شناسایی که البته تعدادی از آنها به دست خود مالکان رفع خطر و مقاوم‌سازی شده است و مابقی در دستور کار تخریب قرار دارد.

به گزارش  روابط عمومی شرکت مادر تخصصی عمران ئ و بهسازی شهری ایران به نقل از پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، علیرضا ملک مدیر ستاد بحران منطقه ۱۲ شهرداری تهران گفت: امروز ملکی در خیابان ۱۷ شهریور به علت رعایت نکردن نکات ایمنی و خطرساز بودن با مجوز مقام قضایی تخریب شد.

وی در حاشیه تخریب این ملک افزود: پس از بارها اخطار به مالک و پس از ارایه گزارش کمیته رفع خطر و ارسال آن به معاون دادستان تهران و اخذ دستور قضایی؛ همکاران ناحیه ۵ منطقه به همراه عوامل انتظامی و همراهی نمایندگان رسانه های گروهی با ورود به ملک نسبت به رفع خطر و تخریب اقدام کردند.

ملک ادامه داد: ملک مورد نظر در ۳ طبقه طی مدت تقریبی یک سال توسط شهرداری با نصب داربست هایی با تیرآهن نگهداری می شد تا مبادا در خیابان ریزش کند اما مالک کماکان هیچ اقدام مؤثری انجام نداد.

وی به خبرگزاری صداوسیما گفت: در منطقه ۱۲ حدود ۲ هزار ملک ناایمن شناسایی که البته تعدادی از آنها به دست خود مالکان رفع خطر و مقاوم سازی شده است و مابقی نیز در دستور کار قرار دارد.

مدیر ستاد بحران شهردای منطقه ۱۲ تهران با تأکید بر حفظ ایمنی شهروندان و اجرای بند ۱۴ ماده ۵۵ قانون شهرداری ها تصریح کرد: مدیریت شهری از هیچ اقدامی برای ایمنی شهر کوتاهی نخواهد کرد.

شهردار مشهد گفت: برگرداندن هویت تاریخی و فرهنگی این شهر ضروری وضرورت برگرداندن هویت شهر مشهد مهمترین وظیفه مدیریت شهری مشهد است.

به گزارش روابط عمومی شرکت مادر تخصصی عمرانو بهسازی شهری ایران به نقل از خبرگزاری صدا و سیما،مرکز خراسان رضوی قاسم تقی زاده خامسی در نشست شورای اسلامی شهر مشهد افزود: نظام مدیریتی ما سوسیالیستی نیست که بتوان بدون توجه به خواست مردم شهر را اداره کرد لذا باید به هویت مردم و حس تعلق به شهر توجه نمود. مردم به هویت خود علاقه دارند و در کنار ارائه خدمت به زائران بارگاه منور رضوی، وظیفه ما توجه به مجاوران و خواست آنهاست و نباید آنها را فراموش کرد.

وی ادامه داد: برای زنده کردن حس تعلق مردم به شهر باید به میان آنها رفت و از علایقشان آگاه شد. در این راستا طی ایام نوروز گروه 30 نفره ای از دانشجویان دختر و پسر در مناطق 9 و 10 شهرداری مشهد نظرات ساکنان مناطق را برای طراحی محله شان خواستار شدند که 540 نظریه جمع آوری و 82 درصد آن اجرایی شد که اتفاق بزرگی است.

شهردار مشهد گفت: امروز سوداگری، منابع تاریخی این شهر را از بین برده و بخش کوچکی از آثار تاریخی مشهد به جای مانده که باید حفظ شود و در معرض بازدید مردم قرار گیرد. وجود معتادان متجاهر نیز زیبنده این شهر نیست و فرزندان ما نباید در سطح مشهد معتادان را ببینند لذا از شورای شهر درخواست می کنم اجازه ورود به این موضوع را به شهردار بدهد.

وی بر شتاب روند بازسازی بافتهای فرسوده نیز تاکید و بیان کرد: بافتهای فرسوده از مهمترین معضلات مشهد و تهدیدی برای این شهر و شهروندان آن است که با کوچکترین زمین لرزه ممکن است فاجعه بزرگی رخ دهد. فاضلاب جاری در خیابان نیز از معضلات برخی مناطق شهری مشهد است که باید حل شود.

تقی زاده افزود: ظرف شش ماه گذشته شورای اسلامی شهر همواره همراه شهرداری بوده است. در خصوص رفع این معضلات باید ائتلاف کرد و رسیدگی به آنها باید در کنار کار معمول شهرداری نظیر تداوم ساخت پروژه های عمرانی و قطارشهری مورد تاکید باشد تا رضایتمندی مردم حاصل شود.

مدیر عامل بانک مسکن سیاست‌های اعتباری این بانک در سال ۹۷ را به مدیران شعب بانک در سراسر کشور ابلاغ کرد.

 

 

 

به گزارش روابط عمومی شرکت مادر تخصصی عمران وبهسازی شهری ایران به نقل از  پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، ابوالقاسم رحیمی انارکی درباره چارچوب سیاست­های جدید اعتباری آماده اجرا در بانک مسکن به پایگاه خبری بانک مسکن -هیبنا، گفت: آنچه در سال ۹۷ برای تامین مالی بخش مسکن و ساختمان در نظر گرفته ­ایم در راستای اهداف «قانون برنامه ششم توسعه» و «نقشه راه بانک مسکن تا ۱۴۰۰» است به گونه‌ای که چارچوب سیاست­‌های اعتباری سال ۹۷ بر تامین مالی سریع، کم ­هزینه و دارای اولویت بافت­ های فرسوده استوار شده است.

رحیمی انارکی ضمن تشریح تسهیلاتی که در سال جدید برای ساخت و خرید مسکن در نظر گرفته شده است، به ۵ محور سیاست­های اعتباری سال ۹۷ اشاره کرد و افزود: تامین مالی با اولویت بافت فرسوده، تقویت توان مالی خانه ­اولی­ ها، اولویت در تامین مالی واحدهای میان متراژ، استفاده از ظرفیت بازار سرمایه و همچنین حمایت از تامین مالی پروژه ­های ساختمانی مبتنی بر تکنولوژی­ های نوین ساخت، ۵ محور سیاست­های اعتباری در سال جدید است.

بانک مسکن در سال جدید اولویت تامین مالی را با پروژه­ های مسکونی واقع در بافت فرسوده و ناکارآمد شهری تعریف کرده است و در کنار آن، به دنبال مزیت ­سازی برای سازندگان حرفه­ ای دارای صلاحیت و پروانه انبوه­ سازی است. بر اساس محور دوم، ‌ تقویت توان مالی خریداران از طریق اختصاص بخشی از تسهیلات بدون سپرده به خرید مسکن با اولویت بافت فرسوده شهری به منظور ایجاد تحرک در بخش مسکن و در نتیجه رونق اقتصادی، در دستور کار بانک مسکن قرار دارد. خرید مسکن در بافت فرسوده، طی دو سال گذشته نیز از دو امکان ویژه –نرخ سود کمتر برای تسهیلات صندوق پس انداز مسکن یکم و همچنین معافیت بافت از شرط خانه اولی در پرداخت این نوع تسهیلات- برخوردار بود.

بانک مسکن در سال جدید تامین مالی واحدهای مسکونی میان متراژ و متوسط قیمت را در اولویت خود دارد و برای این منظور، مدیریت شعب بانک مسکن در هر استان با ابلاغ مدیر عامل بانک، ماموریت دارد ظرفیت­ ها و نیازهای منطقه ­ای و استانی در بازار مسکن را شناسایی کند و متناسب با آن، برنامه پرداخت انواع تسهیلات بدون سپرده، اوراق و نیازمند سپرده­ گذاری را به صورت استانی تدوین و اجرایی کند.

مدیر عامل بانک مسکن با بیان اینکه نقشه راه بانک مسکن تا ۱۴۰۰، به شکل منعطف و قابل پایش و اصلاح ترسیم شده است افزود: هدف سیاست­ های اعتباری سال ۹۷ بانک مسکن، رونق بخشی به ساخت و ساز و کمک به افزایش قدرت خرید سه گروه تقاضای مسکن شامل خانه­ اولی­ ها، ساکنان بافت­ های فرسوده و همچنین ساماندهی حاشیه­ نشین­ ها است و خط قرمز این سیاست­ ها، ممنوعیت ورود به بازار واحدهای لوکس و بزرگ متراژ است.

رحیمی انارکی تصریح کرد: مدیریت شعب بانک مسکن در سراسر کشور برای سال جدید مطابق ابلاغیه سال ۹۷، باید از پرداخت تسهیلات به پروژه ­هایی که تقاضای موثر برای آنها وجود ندارد اجتناب کنند تا از حبس منابع در بخش ­های ناکارآمد و غیرمصرفی بازار مسکن جلوگیری شود و جریان اعتبارات بانکی تداوم پیدا کند. برای این منظور تامین مالی پروژه ­های ساختمانی با مساحت کمتر از ۱۰۰ متر مربع به ازای هر واحد مسکونی، در اولویت قرار دارد و به مدیران شعب توصیه شده است.

مدیر عامل بانک مسکن درباره تسهیلاتی که در سال ۹۷ برای بخش مسکن در نظر گرفته شده، به هیبنا گفت: در سال جدید با ۲۹ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان اعتبار در نظر گرفته شده، برای ۶۸۰ هزار واحد مسکونی، تسهیلات ساخت و خرید مسکن پرداخت خواهد شد. این تسهیلات در سه دسته حساب­ های تعهدی همچون صندوق یکم، تسهیلات اوراق و همچنین تسهیلات تبصره ­ای طبقه­ بندی شده است. در دسته حساب­ های تعهدی، ۵۴۰۰ میلیارد تومان اعتبار پیش­بینی شده که حداقل ۸۰ هزار واحد مسکونی را شامل می­ شود. برای تسهیلات اوراق ساخت و خرید مسکن نیز اعتبار ۸ هزار و ۳۰۰ میلیارد تومانی به ظرفیت ۲۲۰ هزار واحد مسکونی پیش­ بینی شده است. در دسته تسهیلات تبصره­ ای نیز اعتبار ۷ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومانی برای ۱۸۰ هزار واحد مسکونی در نظر گرفته شده که ۱۰۰ هزار واحد آن مربوط به نوسازی بافت­ های فرسوده سراسر کشور در راستای طرح مسکن امید یا همان پیشگام است که البته برای این موضوع حتما به منابع ارزان قیمت از جمله وجوه اداره شده از محل صندوق توسعه مالی نیاز است. همچنین ۷ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان نیز تسهیلات بدون سپرده در سال ۹۷ به سازنده ­ها و خریداران مسکن پرداخت می­ شود.

مدیر عامل بانک مسکن درباره نحوه پرداخت تسهیلات بدون سپرده ساخت مسکن گفت: سازنده ­ها و پروژه­ های ساختمانی برای دریافت این تسهیلات به سه دسته تقسیم­ بندی می­ شوند که سقف تسهیلات متناسب با هر دسته، متفاوت تعریف شده است.

برای سنتی­ سازی، سقف تسهیلات بدون سپرده ساخت در تهران ۷۰ میلیون تومان، در مراکز استان و شهرهای با جمعیت بیشتر از ۲۰۰ هزار نفر ۶۰ میلیون، در سایر شهرها ۵۰ میلیون و در مناطق کمتر توسعه یافته ۴۰ میلیون تومان است. این تسهیلات به سازنده­ های دارای صلاحیت حرفه ­ای و پروانه انبوه ­سازی نیز در ۴ گروه شهری نام برده شده به ترتیب در سقف­های ۹۰، ۸۰، ۷۰ و ۶۰ میلیون تومان پرداخت خواهد شد. سازندگان حرفه­ ای در صورتی که از تکنولوژی­ های نوین ساخت و کاهنده مصرف انرژی در ساختمان برای ساخت و ساز استفاده کنند، در قالب دسته سوم تسهیلات، در تهران ۱۱۰ میلیون، در مراکز استان و شهرهای با جمعیت بیشتر از ۲۰۰ هزار نفر ۱۰۰ میلیون، در سایر شهرها ۹۰ و در مناطق کمتر توسعه یافته ۸۰ میلیون تومان تسهیلات بدون سپرده دریافت خواهند کرد ضمن آنکه نرخ سود تسهیلات برای دسته سوم، یک درصد کمتر از دو دسته دیگر خواهد بود.

رحیمی انارکی درباره نرخ سود کمتر تسهیلات برای سازنده ­های حرفه ­ای که به ساخت و ساز با تکنولوژی نوین اقدام می­‌کنند گفت: این اختلاف نرخ سود به عنوان مشوق برای توسعه بازار ساخت و سازهای حرفه­ ای و تبدیل وضعیت بساز و بفروش­ ها به سازنده­ های دارای صلاحیت، اعمال می­ شود.

سقف تسهیلات بدون سپرده ساخت مسکن برای تعاونی­ ها در تهران ۵۵ میلیون تومان، در مراکز استان و شهرهای با جمعیت بیش از ۲۰۰ هزار نفر ۴۵ میلیون و در سایر شهرها ۳۵ میلیون تومان تعیین شده است. در کیش و قشم نیز این تسهیلات در سه سقف ۱۱۰ میلیون، ۹۰ میلیون و ۶۰ میلیون برای ساخت و سازهای مبتنی بر تکنولوژی نوین، سازنده­ های حرفه ­ای و سنتی­ سازی در سال ۹۷ پرداخت می­ شود. در سایر مناطق آزاد کشور نیز سقف این تسهیلات شامل ۱۰۰ میلیون، ۸۰ میلیون و ۵۰ میلیون تومان است.

مدیر عامل بانک مسکن درباره تسهیلات خرید مسکن بدون سپرده نیز گفت: در سال جدید سقف تسهیلات خرید مسکن بدون سپرده با اولویت بافت فرسوده در تهران ۶۰ میلیون، شهرهای بزرگ و مراکز استان ۵۰ میلیون و سایر شهرها ۴۰ میلیون تومان است که مشروط به در اختیار بودن منابع، پرداخت خواهد شد.