یکی از عوامل مهم در افزایش میزان آسیب‌های اجتماعی وجود مناطق و مکان‌های جرم ‌خیز است. تحقیقات نشان می‌دهد میان میزان ارتکاب جرم و ویژگی‌های محل وقوع جرم روابط معناداری وجود دارد. امروزه بافت‌های فرسوده در مناطق شهری و به‌ویژه کلانشهرها به محلی برای فسادهای اخلاقی، آسیب‌های‌اجتماعی، جرم و جنایت تبدیل شده‌اند. بسیاری از کارشناسان همواره از لزوم نوسازی بافت فرسوده به‌دلیل پیشگیری از مخاطرات طبیعی مانند زلزله سخن گفته‌اند و کمتر فردی به آسیب‌های اجتماعی نهفته در این بافت‌ها اشاره می‌کند. در این نوشتار تلاش شده برخی از مهم‌ترین آنها به رشته تحریر درآید، زیرا یکی از دلایل مهم برای نوسازی بافت فرسوده لزوم کاهش میزان آسیب‌های‌اجتماعی در کلانشهرهایی مانند تهران است.

بسیاری از آسیب‌های اجتماعی مانند سرقت، اعتیاد، کودکان کار، کودکان فراری و... به دلایل مختلف در بافت‌های فرسوده متمرکز هستند و از آنجا به محل‌ها و مناطق دیگر نشر پیدا می‌کنند. در واقع سرمنشأ بسیاری از آسیب‌های‌اجتماعی مناطق با بافت فرسوده هستند. بافت‌های فرسوده از ابتدا محلی امن برای جرم و جنایت نیستند و به مرور به گرهی کور در مدیریت شهری تبدیل می‌شوند. این بافت‌ها در ابتدای امر میزبان ساکنان معمولی خود هستند، آنها هرگز در دوران زندگی خود به جرم و جنایت دست نزده‌اند و زندگی شرافتمندانه‌ای را سپری می‌کنند. با گذشت زمان ساکنان بومی و اصلی این بافت‌ها به‌دلیل زیرساخت‌های ضعیف و نامناسب شهری در مقایسه با دیگر نقاط شهر، فقر اقتصادی ساکنان، کمبود مراکز تفریحی، تراکم ساختمان‌ها و همچنین ناتوانی ساکنان برای نوسازی منازل مسکونی خود را از دست می‌دهند. در این صورت اگر تمایلی برای نوسازی این بافت‌ها وجود نداشته باشد این بافت‌ها میزبان مهاجران (روستاییان) و اقشار کم‌درآمد می‌شوند، افرادی که ناگزیر به زندگی در پایین شهر هستند. در واقع این بافت‌ها توسط افرادی که احتمال و زمینه وقوع جرم در آنها بسیار زیاد است مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرند. با گسترش این روند و ناتوانی ساکنان این مناطق شرایط اقتصادی ساکنان این مناطق همواره شیبی رو به پایین دارد. بسیاری از مشکلات به‌دلیل شرایط اقتصادی این افراد و همچنین معضلات اجتماعی شدت می‌گیرد.

بی‌توجهی نسبی دولت به نوسازی بافت فرسوده

اطلاع دقیقی از اینکه چه تعداد خانه توسط وام نوسازی مسکن در طی این سال‌ها بازسازی یا نوسازی شده‌اند، در دست نیست. به‌گفته هوشنگ عشایری، معاون وزیر راه و شهرسازی از ابتدای دولت یازدهم تا به امروز تنها ۵۰‌هزار نفر تسهیلات نوسازی بافت فرسوده دریافت کرده‌اند. علاوه بر این بانک های عامل عمدتا از پرداخت وام ۵۰‌میلیون تومانی مصوب دولت یازدهم خودداری می‌کنند و مردم نیز از بالا‌بودن نرخ سود وام نوسازی (۱۸ درصد) گلایه مندند، این در حالی است که بر اساس مصوبه هیات‌دولت، بانک‌های عامل باید وام نوسازی را با سود نه‌درصد پرداخت کرده و مابه التفاوت آن را دولت پرداخت کند. حل مساله بافت‌های فرسوده به‌ویژه در کلانشهری مانند تهران آسان نیست، زیرا غالب محلات جنوب‌شهری بافت فرسوده هستند. مسئولان در ارتباط با نوسازی بافت فرسوده نیازمند دو اقدام اساسی و همزمان هستند و اگر از انجام هر یک از آنها غافل شوند، معضل بافت‌فرسوده همچنان در شهرهای بزرگ ایران ادامه خواهد داشت. ساکنان بومی مناطق فرسوده شاه‌کلید حل مشکلات هستند، آنها باید در این مناطق باقی بمانند و در غیراین صورت باید منتظر عواقب شوم خروج آنها از محل زندگی‌شان بود. علاوه براین مناطق بافت‌فرسوده انتخاب مناسبی برای روستا‌نشینان و افراد کم‌درآمد هستند و آنها اغلب برای ورود به دنیای شهری راهی جز سکونت در مناطق فرسوده نمی‌شناسند. بنابراین اگر قیمت زمین و خانه در این مناطق اندک و قابل‌پرداخت باشد روستانشینان را به طمع شهرنشینی می‌اندازد. به‌صورت کلی می‌توان گفت اگر سکونت مهاجران و اقشار کم‌درآمد در مناطق فرسوده آسان باشد در این صورت اجرای طرح‌های نوسازی بافت فرسوده و تشویق ساکنان بومی مناطق به حضور در منطقه بی‌نتیجه است.

لزوم توجه به مناطق جرم‌خیز

امروزه جرائم را در بستر اجتماعی آنها بررسی می‌کنند، بنابراین لزوم شناخت جامعه و مختصات مکانی که در آن جرم رخ داده بسیار مهم است. برخی از مولفه‌های بافت‌ شهری براساس گفته محققان جرم‌شناس احتمال وقوع جرم در آن مناطق را افزایش می‌دهد و از مهم‌ترین آنها تراکم شهری، فقر، وجود فروشگاه، اقامتگاه و صنایع مختلف، مهاجرت در مناطق (ورود و خروج مداوم به آنها) و خرابی و فروریختگی ساختمان‌هاست. این مولفه‌ها نمود مناطق بافت‌فرسوده شهری در تهران و بسیاری از کلانشهرهای ایران هستند. هر چند وجود بافت‌‌فرسوده گسترده در شهر تهران در مقایسه با سایر استان‌ها به‌دلیل موقعیت استراتژیکی پایتخت ایران از اهمیت بیشتری برخوردار است، اما این موضوع به معنای بی‌اهمیتی وجود این بافت‌ها در سایر استان‌های کشور نیست. مناطق مختلف شهری دارای الگوهای فرهنگی - اجتماعی متفاوت نیز هستند که در هنگام بررسی آسیب‌های‌اجتماعی آنها توجه به این الگوها الزامی است. الگوهای کنترل نشده مهاجرت و همچنین ایجاد مناطق حاشیه‌نشین سبب جدایی ساکنان این مناطق از فرهنگ کلی جامعه می‌شود. بنابراین معیارهای رفتاری و اخلاقی در این مناطق شکل می‌گیرد که با فرهنگ‌عمومی جامعه کاملا متفاوت است و معمولا هنجارهای‌عمومی جامعه در این مناطق نوعی ناهنجاری قلمداد می‌شوند. ساکنان این مناطق گرایش‌های فرهنگی خاصی دارند که آنها را دائما به قانون‌شکنی تشویق می‌کند. در نهایت نوعی هرج و مرج و تشویش در این مناطق ایجاد می‌شود.

بی‌ثباتی شخصیتی، خرده‌فرهنگ‌های فراموش‌شده

مهاجران به شهرهای بزرگ اغلب تمام پیوندهای قبلی خود را با چارچوب‌های اجتماعی می‌گسلند و به پیوند‌های اجتماعی نوین فکر می‌کنند، اما چقدر در ایجاد پیوندهای اجتماعی جدید موفق هستند؟ اغلب آنها پس از ورود به شهرهای بزرگ دچار نوعی ناامیدی و سردرگمی می‌شوند. محیطی که اکنون در آن حضور دارند برای آنها بیگانه و ناشناخته است و درک درستی از ساختارهای‌اجتماعی آن ندارند. بنابراین آنها مستعد انحرافات‌اجتماعی، سقوط اخلاقیات و گرفتاری در فقر و تنگدستی هستند. به‌ویژه نسل نخست در هر خانواده مهاجر ریشه‌های اخلاقی خود را از دست می‌دهد و دچار نوعی بی‌ثباتی شخصیتی می‌شود. گروه‌های جوان‌تر خرده فرهنگ های خود را همچنان حفظ می‌کنند و تاثیر بی‌ثباتی شخصیتی را در نسل اول تغییر می‌دهند. در جامعه ‌شهری باتوجه به آنکه چقدر خرده‌فرهنگ‌ها جدی گرفته می‌شوند و ارزشمند هستند بستر لازم برای ظهور و نمود آنها در جامعه فراهم می‌شود.

لزوم‌توجه به نیرو‌های‌جوان ساکن بافت ‌فرسوده

پدر شهرسازی نوین ایران در گفت‌وگو با «آرمان» با اشاره به رابطه معنادار میان آسیب‌های اجتماعی و بافت فرسوده شهری می‌گوید: ساکنان بافت‌های ‌فرسوده یا حاشیه‌نشین‌ها به‌دلیل مسائل اقتصادی به حاشیه‌نشینی روی می‌آورند. بهرام فریور صدری می‌افزاید: این افراد جذب شهر می‌شوند، اما در اقتصاد شهر سهیم نیستند. او خاطرنشان می‌کند: مهاجرانی از روستا به شهرها آمده و بیکارانی که درآمد ندارند و قادر به تهیه مسکن برای خود نیستند. فریور صدری می‌گوید: این افراد زمین‌‌هایی را به تصرف خود درمی‌آورده یا با قیمت‌های بسیار پایین خریداری می‌کنند و برای زندگی در آنها آلونک و زاغه می‌سازند. امروزه به این مناطق که از جنبه‌های مختلف هنوز جذب شهر نشده‌اند، ناکارآمد می‌گویند. او تاکید می‌کند: برخی از بافت‌های فرسوده در اثر مهاجرت افراد از روستاها به شهرها پدید می‌آیند و ساکنان بیکار یا با درآمد پایین دارند. برخی دیگر حاصل ورود برخی روستاها به محدوده شهرها بر اثر توسعه شهری هستند و ساکنان آنها همچنان فرهنگ روستایی دارند. فریورصدری می‌افزاید: بافت کهن شهر نیز به‌عنوان بخشی از بافت فرسوده شهری به‌دلیل توریست‌پذیری بسیار ارزشمند است و باید از بهترین امکانات برخوردار باشد، اما در اثر تغییر الگوی زندگی این بافت‌ها ناکارآمد و فرسوده شده‌اند. مردم از این مناطق به مناطق دیگر شهر مهاجرت می‌کنند و این مناطق مرکز توجه نیستند. او می‌گوید: برخی بافت‌های فرسوده محل زندگی کارگران فصلی با درآمدهای پایین می‌شوند که به‌دلیل نبود محل زندگی معقول هشت خانوار به‌صورت متراکم در این خانه‌ها زندگی می‌کنند. فریور صدری می‌افزاید: این ساکنان در بسیاری از موارد مشاغل کاذبی مانند توزیع موادمخدر دارند و اغلب آنها دارای شغل رسمی نیستند و اغلب آسیب‌های‌اجتماعی خاصی را در جامعه ایجاد می‌کنند. البته تمام بافت ‌فرسوده این چنین نیستند، اما در نهایت آسیب‌های اجتماعی و جرم و جنایت در این مناطق افزایش می‌یابد. او تاکید می‌کند: قطعا رابطه معناداری میان میزان بافت‌های فرسوده و آسیب‌های اجتماعی وجود دارد، اما نوسازی بافت فرسوده اصلا کار راحتی نیست. هرچند نوسازی بافت فرسوده در راستای توسعه شهری و اقتصادی کشور است، اما میزان بودجه کشور برای اهداف توسعه‌ای بسیار محدود است و بنابراین میزان بودجه و اعتبارات تخصیص یافته به نوسازی بافت‌فرسوده نیز کم است و بنابراین به سرعت انجام نمی‌گیرد. فریور صدری می‌افزاید: در خوشبینانه‌ترین حالت ممکن اصلاح کامل بافت‌ فرسوده شهری 10 و 15 سال زمان می‌برد. از سوی دیگر بعد از گذشت این زمان مساحت زیادی بافت فرسوده جدید خواهیم داشت که باید برای نوسازی آنها اقدام کنیم. برای نوسازی بافت ‌فرسوده نیازمند برنامه‌های توسعه شهری و تامین منابع مالی مورد نیاز و نیز مشارکت ساکنان این مناطق هستیم. مهم‌ترین مساله جذب این افراد به فعالیت‌های اقتصادی شهری است، زیرا بافت های فرسوده اغلب نیروهای کاری جوان و خوبی دارند و باید برای اشتغال آنها چاره اندیشید. همچنین این افراد آموزش دیده نیستند و برای جذب به مشاغل آمادگی لازم را ندارند. بنابراین ابتدا باید به آنها آموزش داد و آنها را به صاحبان حرفه تبدیل کرد تا بتوانند کار خود را پیدا کنند و همچنین برای آنها ایجاد شغل کرد.

منبع :روزنامه  آرمان- سر کار خانم آرزو ضیایی

رئیس جمهور در دیدار شهردار جدید تهران، همکاری و هماهنگی همه دستگاه‌ها و نهادهای مدنی را برای خدمت‌رسانی به مردم و توسعه کشور ضروری خواند و بر تداوم حمایت‌های اصولی دولت از طرح‌های توسعه‌ای شهرداری تهران تاکید کرد.

به گزارش  روابط عمومی شرکت باز آفرینی شهری ایران به نقل از  خبرگزاری ایلنا،  دکتر حجت الاسلام حسن روحانی در دیدار "محمدعلی افشانی"، ضمن تبریک مسوولیت جدید وی در شهرداری تهران و نیز توصیه مجموعه مدیریت شهری به اتحاد و همدلی بیشتر در خدمت رسانی به مردم تهران، اظهارداشت: ضروری است در کنار تلاش‌های ضابطه‌مند برای کسب درآمدهای پایدار در تهران بزرگ، به مجموعه استانداردهای شهری و نیز ارتقای کیفیت زندگی شهروندان بیش از پیش اهتمام شود.

 رئیس جمهور در این دیدار همچنین اهمیت توجه و همکاری در جهت اجرای سریع‌تر طرح‌های بازآفرینی شهری با بازسازی بافت‌های فرسوده و همچنین نوسازی ناوگان حمل و نقل عمومی را مورد تاکید قرار داد.

شهردار جدید تهران نیز در این دیدار با تشریح سیاست‌های تدوین شده و برنامه‌های مورد توجه در شهرداری تهران، تداوم حمایت دولت از طرح‌های شهرداری تهران را خواستار شد.

ارتقای کیفی فضاهای همگانی در شهر و توسعه آن‌ها، بهبود محیط زیست و مدیریت پسماند، نوسازی ناوگان اتوبوسرانی، حمل و نقل ریلی، بازآفرینی شهری، حفاظت از بافت باغات و مباحث مرتبط با منابع مالی و درآمدی شهرداری، از جمله موضوعاتی بود که در این دیدار مورد بحث قرار گرفت.

 

 

 

وزیر راه و شهرسازی ضمن اعلام بنیانگذاری کمیته اعتلای معماری در دولت دوازدهم مرجع تشکیل کمیته اعتلای معماری را به لحاظ قانونی، شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران برشمرد و گفت: هم اکنون با انبوهی از ساختمان‌های نامتناسب و ناموزون در شهرهای ایران مواجه هستیم و در این شرایط همگان قبول دارند که باید کاری انجام داد و در همین راستا نیز کمیته اعتلای معماری شکل می‌گیرد.

به گزارش روابط عمومی شرکت بازآفرینی شهری ایران به نقل از پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، دکتر عباس آخوندی وزیر راه و شهرسازی در چهارمین جلسه شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران در سال ۹۷، ضمن تاکید بر اهمیت تشکیل کمیته اعتلای معماری، اعلام کرد: هم اکنون زمان تصمیم گیری برای کمیته اعتلای معماری فرارسیده است.

وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: می‌دانم که تاکنون تلاش‌های متفرقه‌ای صورت گرفته است اما تاکنون این تلاش‌ها بیشتر شامل جنبه‌های تجملی و فانتزی بودند و به همین دلیل نیز کسی به آنها توجهی نمی‌کرد. در حالیکه موضوع معماری موضوع بسیار با اهمیتی است که در آینده شهرهای کشور تاثیرات عمیقی را بر جای گذاشته و می‌گذارد.

عضو کابینه دولت دوازدهم افزود: هم‌اکنون با جنگل‌های ساختمانی در شهرهای گوناگون ایران مواجه هستیم و در این شرایط همگان قبول دارند که باید کاری انجام داد و در همین راستا نیز کمیته اعتلای معماری شکل می‌گیرد.

 دکتر آخوندی خاطرنشان کرد: پیش‌تر، هنگامیکه راجع به موضوعات معماری سخن گفته می‌شد این تصور وجود داشت که صحبت راجع به معماری از روی سیری و آگاه نبودن از مشکلات توده مردم است. در حالیکه هم اکنون کسانیکه شهرها را به این وضعیت رسانده اند نیز راجع به معماری و اهمیت آن صحبت می‌کنند زیرا به خوبی درک می‌کنند که چه اتفاقی در شهر افتاده و چه بلایی سر شهرهای ایران آمده است.

وی سیاس ضمن اظهار امیدواری نسبت به اینکه تشکیل کمیته اعتلای معماری تبدیل به یک جریان شود، در بیان دلایل نامگذاری کمیته اعتلای معماری به این نام، عنوان کرد: کلمه اعتلای معماری صراحت قانون است و همچنین در این کمیته قصد ما بستن دست معماران و محدود کردن آنها نیست. بلکه در نظر داریم این کمیته، جایی باشد که تنها بستر را برای موضوع معماری، فراهم کند و معماران خود بتوانند در این بستر، گام های موثری برای اعتلای معماری کشور بردارند. بنابراین کمیته اعتلای معماری جایی نخواهد بود که بخواهد اقدامات باید و نبایدی مطلق را بگوید بلکه حدود کار را مشخص می‌کند.

رئیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران با اشاره به اینکه هم اکنون با توجه به شرایط موجود کشور، زمان پرداختن به موضوع با اهمیت معماری است، گفت:  زمانیکه راجع به صرفه‌جویی در مصرف انرژی صحبت می‌کنیم بخش عمده‌ای از این بحث در معماری تجلی پیدا می‌کند و مجموعه شرایط نشان می‌دهند که هم‌اکنون زمان پرداختن به این موضوع با اهمیت است.

وی همچنین یادآور شد: موضوع معماری در کشور تنزل پیدا کرده است و این از زمانی آغاز شد که اساسا بحث فرهنگ و سبک زندگی در جامعه به کنار گذاشته شد و از مفاهیم مدرن، تنها به تکنیک پرداخته شد.

 دکتر آخوندی ادامه داد: منظورم از تنزل موضوعات اینگونه است که به عنوان نمونه وقتی از صرفه‌جویی در مصرف انرژی صحبت می‌کنیم این بحث تنها به دوجداره کردن پنجره‌ها و عایق‌های هادی ختم می‌شود. در حالیکه بخش اعظمی از صرفه جویی در مصرف انرژی از طریق هندسه صورت می‌گیرد.

وی تصریح کرد: سهمی که هندسه می‌تواند در صرفه‌جویی مصرف انر‌ژی داشته باشد، تکنیک حتما ندارد. اما از آنجاییکه در ایران همه چیز تقلیل پیدا می‌کند به یکسری ضوابط فنی و تکنیکی، شاهد هستیم که هندسه هیچگاه در دستور کار قرار نگرفته است.

وزیر راه و شهرسازی ضمن اظهار تاسف از وضعیتی که برای شهرها به وجود آمده است و بدون توجه به اقلیم، ساخت و سازها انجام می‌شود، را دلیلی برای توجه بیشتر به موضوع معماری و اقلیم عنوان کرد و افزود: در ضوابط معماری و شهرسازی چندین بار در شورا نیز مطرح کردم و بار دیگر بر آن تاکید می‌کنم که هم‌اکنون ضوابط احداث بنا به سمتی است که زیرزمین محذوف شده است و اگر کسی زیرزمین را اجرا کند حتما از نظر اقتصادی جریمه می‌شود. بنابراین، بخشی از اقلیم که می‌تواند از طریق زیرزمین مساله اش حل شود و صرفه جویی در مصرف انرژی داشته باشد عملا بلااستفاده شده است.

رئیس شورای عالی شهرسازی و معماری گفت: هم‌اکنون در شهرهایی مثل یزد و کرمان که خانه بدون زیرزمین مرسوم نبوده است، خانه‌های بدون زیرزمین و به اصطلاح مدرن ساخته شده که تنها گرمایش و سرمایش آن از طریق مصرف انرژی است. بنابراین معتقدم، هم اکنون زمان این موضوع فرارسیده است که هم در دولت، در حاکمیت، در بین آحاد مردم مردم و همچنین در بین گروه‌های فکری و حرفه ها راجع به معماری در شهرهای ایران گفتگو کنیم.

وی یادآور شد: در جنبه‌های مختلف همه به نحوی از وضعیت موجود شهرها به سطوح آمده‌اند و علاقمندند تا یک اتفاقی رخ دهد.

 دکتر آخوندی ادامه داد: اینکه عده‌ای فکر کنند تنها از طریق طراحی مبحث ۱۹ مقررات ملی و کنترل ساختمان، یا ضوابط سیما و منظر و ... مشکلات مربوط به معماری حل و فصل خواهد شد به گمانم اینگونه نیست. بلکه کل روند نحوه شکل‌گیری و نحوه سکونت است که نیازمند تجدید نظر در آن هستیم.

وی افزود: سکونت شهری، کلِ پیچیده‌ای است که اجزای متعددی دارد و مبحث ۱۹ مقررات ملی و کنترل ساختمان، ضوابط سیما و منظر، و... جزیی از آن کل هستند که باید در ارتباط مستقیم با کل دیده شوند.

وزیر راه و شهرسازی تاکید کرد: بهترین جایی که می‌توان کمیته اعتلای معماری را تشکیل داد به لحاظ قانونی شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران است. در برنامه پنجم توسعه به موضوع معماری پرداخته شده است اما مبنای قانونی ندارد. بنابراین،  شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران به لحاظ جایگاه قانونی بهترین مرجع برای ساماندهی به موضوع مهم معماری است.

 دکتر آخوندی گفت: شورای عالی شهرسازی و معماری جایی است که می‌تواند نتایج حاصل را به ضوابط و مقررات احداث بنا که نهایتا آنها در طرح های جامع و تفصیلی رعایت شوند و ضمانت اجرایی نیز پیدا کند.

وی افزود: خوشبختانه اکثریت اعضای شورای عالی شهرسازی و معماری ایران با تشکیل کمیته اعتلای معماری موافقت کردند و به همین دلیل نیز در شورای عالی شهرسازی و معماری ایران به تصویب می رسد.

وزیر راه و شهرسازی همچنین اعلام کرد: امیدوارم تیپ سازمان نظام مهندسی، جامعه مهندسان، و حرفه به موضوع معماری بپردازند و در دانشگاه نیز به این موضوع پیش از گذشته پرداخته شود و آغاز آن از جنبه آموزش باشد.

 دکتر آخوندی گفت: معتقدم تشکیل کمیته اعتلای معماری یکی از بزرگترین اقداماتی است که در این دوره از شورای‌عالی شهرسازی و معماری، بنیانگذاری خواه شد. و در عین حال اعضا توجه داشته باشند که در آینده نیز امکان اینکه این کمیته بار دیگر به شورای عالی شهرسازی و معماری ایران بیاید و اصلاحاتی را نیز داشته باشد، وجود دارد.

وی تصریح کرد: باید فرصتی بدهیم که نسل جدید، امکان ظهور در عرصه معماری را در کنار پیشکسوتان و با استفاده از تجربیات آنها به دست آورد.

فرماندار قدس گفت: حاشیه نشینی و بافت فرسوده شهری باید مورد توجه مسئولان شهرستان قرار بگیرد و سند جامع اجتماعی و فرهنگی برای نوسازی و بهسازی توسط دستگاه ها تهیه و بروز رسانی شود.

به گزارش  روابط عمومی شرکت باز آفرینی شهری ایران   به نقل از شبکه خبری تهران نیوز ؛ علی‌اصغر ناصربخت ، فرماندار شهرستان قدس در جلسه کارگروه اجتماعی و فرهنگی که در سالن جلسات فرمانداری این شهرستان برگزار شد، اظهار داشت: طبق مطالعات انجام شده در سال ۸۹، پنج منطقه حاشیه‌نشین در شهرستان قدس شناسایی شده‌اند که شامل شهرک عزیز، محمدآباد، جنوب خیابان شابوداغیان، پشت استادیوم شهدای شهر قدس و نقاطی از محدوده سرخ حصار است.

وی گفت: حاشیه‌نشینی و بافت فرسوده شهری باید مورد توجه مسئولان شهرستان قرار بگیرد و سند جامع اجتماعی و فرهنگی برای نوسازی و بهسازی توسط دستگاه‌ها تهیه و بروزرسانی شود.

فرماندار شهرستان قدس افزود: ایفای مسئولیت اجتماعی همگام با اجرای طرح‎های توسعه‎ای ضرورتی اجتناب ناپذیر است و اجرای طرح مسئولیت اجتماعی مجموعه ای از سلسله اقداماتی است که با سرمایه گذاری اقتصادی ارائه می‌شود.

وی عنوان کرد: تشکیل یک موسسه حقوقی در جهت امنیت عمومی و صیانت از حقوق شهروندی می‌تواند بخش عمده‌ای از آسیب‌های اجتماعی را کاهش دهد.

ناصربخت بیان داشت: لازمه رویکرد نوسازی مردمی درون زا، پایدار و فراگیرد و مشارکت محله محور، بسترسازی، نهادینه سازی، اعتمادسازی و توانمندسازی است که همه این موارد در حوزه اجتماعی و فرهنگی تعریف می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: برای نوسازی بافت‌های فرسوده، داشتن نگاهی انسان محور، فکری، فرهنگی و اجتماعی ضرورت دارد و این امر شرط لازم برای تحقق نوسازی کالبدی و در پی آن نوسازی شهری است.

فرماندار شهرستان قدس در پایان با بیان این‌که نوسازی و بهسازی بافت فرسوده به معنای تجدید حیات شهری شامل ابعاد اجتماعی، اقتصادی، زیست محیطی و کالبدی است، افزود: دستگاه اجرایی در نوسازی محلات نقش دارند که اگر هر یک از آن‌ها نقش خود را به درستی ایفا نکند؛ آن توازن اتفاق نخواهد افتاد.

مهندس هوشنگ عشایری مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران از موافقت بانک مرکزی جهت اختصاص یک میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی به برنامه بازآفرینی شهری خبر داد و افزود: در حال حاضر این مطلب پس از موافقت بانک مرکزی به کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی ارجاع داده شده است که بنا به تقاضای وزارت راه و شهرسازی از نمایندگان محترم کمیسیون قرار است با اعمال ماده ۴۹ به این مسئله، اختصاص این مبلغ در دستور کار اصلی مجلس قرار گرفته و تا دوهفته آینده تصویب شود.

به گزارش روابط عمومی  شرکت باز آفرینی شهری ایران به نقل از  پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی  مهندس هوشنگ عشایری معاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران در چهل و دومین جلسه از ستاد ملی بازآفرینی شهری پایدار از ارائه برنامه اصلی ستاد ملی بازآفرینی برای مقام معظم رهبری از سوی وزیر راه و شهرسازی خبر داد و گفت: در راستای برنامه شورای اجتماعی کشور، آخرین برنامه اصلی ستاد ملی که خروجی تمامی مصوبات و اقدامات انجام گرفته از سوی کارگروه‌های ۷ گانه ستاد بود را تهیه و در اختیار وزیر محترم قرار دادیم تا به نمایندگی از ستاد ملی نزد رهبر معظم انقلاب گزارش شود.

 مهندس عشایری همچنین اعلام کرد: با توجه به دستور رئیس جمهوری در ۱۹ بهمن‌ماه سال ۹۶ که فرمان اجرایی برنامه بازآفرینی شهری را در کشور صادر کردند کارگروهی با هدف تدوین ابزارهای حقوقی و مالی به ریاست معاون اقتصادی رئیس جمهور تشکیل و بحث‌های جدی با توسعه‌گران و تمامی اقشار مداخله‌گر در برنامه انجام شد.

وی ادامه داد: در نتیجه بررسی‌های انجام گرفته، ابزارهای مالی و حقوقی برنامه زودتر از زمان مقرر طی ۲۳ بند تدوین و به هیئت دولت ارسال شد که امید است  در یکشنبه هفته آینده در جلسه هیئت دولت مطرح و مصوب شود.

به گفته معاون وزیر راه و شهرسازی برنامه ملی بازآفرینی تلاش دارد تا ضمن حمایت از توسعه‌گران هزینه تمام شده ساختمان واقع شده در بافت‌های ناکارآمد شهری را ۲۰ تا ۲۵ درصد برای سازنده و مالکانی که خود خواستار نوسازی واحد ساختمان‌شان هستند نسبت به سایر مناطق کاهش دهد.

مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران همچنین از موافقت بانک مرکزی جهت اختصاص یک میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی به این برنامه خبر داد و افزود: در حال حاضر این مطلب پس از موافقت بانک مرکزی به کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی ارجاع داده شده است که بنا به تقاضای وزارت راه و شهرسازی از نمایندگان محترم کمیسیون قرار است با اعمال ماده ۴۹ به این مسئله، اختصاص این مبلعغ در دستور کار اصلی مجلس قرار و تا دوهفته آینده تصویب شود.

وی اظهارداشت : درصورت تحقق این اقدام می‌تواینم بگوییم جریان‌سازی خوبی در این حوزه اتفاق افتاده و نوید خوبی برای بانک مسکن خواهد بود چراکه این پول به عنوان وجوه اداره شده در اختیار بانک قرار گرفته و پس از پایان دوران ساخت به عنوان افزایش سرمایه بانک برای جبران کسری سود تسهیلات از ۸ به ۶ درصد محسوب خواهد شد.

 مهندس عشایری چندی پیش اعلام کرده بود که براساس پیشنهاد وزارت راه و شهرسازی و با  تصویب و ابلاغ  شورای پول اعتبار، نرخ بهره تسهیلات خانه یکمی در بافت‌های  ناکارآمد شهری از ۸ به ۶ درصد کاهش  و دوره باز پرداخت آن از ۱۲ به ۱۵ افزایش تغییر پیدا کرد.

وی همچنین اعلام کرده بود که برهمین اساس کسانی  که در بافت‌های ناکارآمد شهری درکلانشهرها؛ تسهیلات  ۸۰ میلیونی تومانی دریافت می‌کردند می‌بایست با نرخ سود ۸ درصد و دوره باز پرداخت ۱۲ سال و قسط ماهیانه ۸۶۵ هزار تومان اقساط را باز پرداخت نمایند که براساس مصوبه جدید شورای پول و اعتبار نرخ بهره تسهیلات به ۶ درصد کاهش و دوره باز پرداخت به ۱۵ سال افزایش و مبلغ قسط نیز تا حدی  تغییر خواهد یافت./

 

 

عضو هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری از برگزاری هفتمین اجلاس وزرای راه و شهرسازی کشورهای آسیا و اقیانوسیه در تهران خبر داد.

به گزارش روابط عمومی شرکت بازآفرینی شهری ایران به نقل از پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، نشست هماهنگی برگزاری هفتمین اجلاس وزرای راه و شهرسازی آسیا و اقیانوسیه  که اواخر مهرماه سال جاری در تهران تشکیل می شود، در محل وزارتخانه راه و شهرسازی برگزار شد. 

 دکتر منا عرفانیان، مشاور وزیر راه و شهرسازی در امور بانوان و عضو هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران در این نشست ضمن تشکر از معاونت مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی بابت میزبانی جلسه و حاضرین در جلسه گفت: امیدوارم در فرصت ۵ ماهه پیش رو همکاری خوبی داشته باشیم و بتوانیم محتوی لازم را برای ارائه دستاوردهای جمهوری اسلامی ایران در این اجلاس فراهم کنیم.

 دکتر عرفانیان سپس به ارائه پیشینه این اجلاس پرداخت و افزود: در سال ۲۰۰۵ مقرر شد که اجلاس وزرای راه و شهرسازی آسیا و اقیانوسیه با هدف دستیابی به توسعه پایدار تا سال ۲۰۲۵ تشکیل شود.

وی ادامه داد: اولین اجلاس سال ۲۰۰۶ در دهلی نو برگزار شد و تهران میزبان دومین اجلاس با عنوان «توسعه شهری پایدار» بود. در ششمین اجلاس که سال ۲۰۱۶ در دهلی نو برگزار شد، پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران برای میزبانی مجدد اجلاس پذیرفته شد، بنابراین تهران میزبان هفتمین اجلاس خواهد بود.

مشاور وزیر راه وشهرسازی اجلاس وزرای مسکن و شهرسازی کشورهای آسیا و اقیانوسیه را متشکل از ۵ کارگروه بین المللی دانست و گفت: این کارگروه ها با هدف رسیدگی تخصصی به موضوعات تشکیل شده اند. در کشورهای عضو نیز کارگروه های ملی با همین موضوعات تشکیل شده که حاضران در این جلسه عضو این کارگروه ها هستند.

 دکتر عرفانیان ادامه داد: هویت شهری و روستایی، بهسازی شهری، ارائه خدمات اساسی، تامین مالی مسکن پایدار و توسعه شهری با تمرکز بر بلایای طبیعی عناوین این کارگروه ها هستند که در ایران به ترتیب معاونت شهرسازی ومعماری، مسئول شرکت بازآفرینی شهری، وزارت نیرو، معاونت مسکن و ساختمان ومرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی مسئولیت کمیته های ملی را بر عهده دارند.

وی افزود: همچنین ریاست دومین کمیته بین المللی یعنی کمیته بهسازی شهری با جمهوری اسلامی ایران و شرکت بازآفرینی شهری ایران است.

 دکتر عرفانیان موضوع هفتمین اجلاس وزرای راه و شهرسازی کشورهای آسیا و اقیانوسیه را  بازآفرینی پایدار و جامع شهری اعلام کرد و گفت: بنا بر ابلاغ وزیر راه و شهرسازی، هوشنگ عشایری، مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران به عنوان دبیر اجرایی این اجلاس انتخاب شده است.

نمایندگانی از شرکت بازآفرینی شهری ایران، معاونت مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی، معاونت شهرسازی و معماری وزارت راه وشهرسازی، مرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی، ستاد اسکان بشر سازمان ملل متحد، وزارت نیرو، سازمان بهزیستی، بانک مرکزی، شهرداری تهران، وزارت امور خارجه، بانک مسکن و سایر نهادهای مرتبط در این نشست شرکت داشتند.

گفتنی است هفتمین اجلاس وزرای راه و شهرسازی کشورهای آسیا و اقیانوسیه، با شرکت ۶۵ کشور جهان در تاریخ ۲۲ الی ۲۴ اکتبر ۲۰۱۸ مصادف با ۳۰ مهر و اول و دوم آبان ۱۳۹۷ در تهران برگزار خواهد شد.

 

بر اساس آمار، استان خوزستان با ۹.۶ درصد بالاترین میزان بافت فرسوده نسبت به مساحت شهری را در کشور داراست، البته بیشترین حاشیه‌نشین مربوط به شهر اهواز نیست و چابهار در این زمینه با ۶۰ درصد بالاترین سهم را دارد.

به گزارش روابط عمومی شرکت باز آفرینی شهری ایران  به نقل از خبرگزاری  ایسنا، بافت‌های ناکارآمد به پنج گونه بافت‌های تاریخی، فرسوده، سکونتگاه‌های غیررسمی، حاشیه شهرها با پیشینه روستایی و نقاط همگون شهری تقسیم‌بندی شده‌اند. هم‌اکنون ۵۴۴ شهر کشور در مساحتی حدود ۱۴۰ هزار هکتار با مساله بافت‌های ناکارآمد مواجهند.

معضل حاشیه‌نشینی از مواردی است که تقریبا تمامی کلان‌شهرهای ایران با آن مواجهند. بر اساس برخی آمار، ۳۰ درصد از جمعیت شهر مشهد، ۴۳ درصد بندرعباس، ۶۰ درصد چابهار، ۲۵ درصد اراک، ۳۵ درصد اهواز، ۳۳ درصد تبریز و حدود ۲۰ درصد جمعیت تهران با معضل حاشیه‌نشینی مواجهند. دبیر مجمع نمایندگان استان تهران چند ماه قبل در جلسه شورای اداری قرچک گفته بود تهران ۳ میلیون حاشیه‌نشین دارد.

هم‌چنین بنا بر آمار ارایه شده از سوی شرکت بازآفرینی شهری، خوزستان با رقم ۹.۵۹ درصدی دارای بیشترین سهم و زنجان با رقم ۰.۵۷ درصدی دارای کمترین مساحت از بافت فرسوده در سطح کشور هستند.

به طور کلی حدود ۲۰ میلیون نفر از جمعیت کشور در بافت‌های ناکارآمد با معضل بدمسکنی مواجهند. از این تعداد ۱۱ میلیون نفر حاشیه‌نشین و بقیه در بافت‌های میانی، تاریخی و فرسوده زندگی می‌کنند. جریان بازآفرینی شهری در پنج گونه ذکر شده در چارچوب سیاستهای وزارت راه و شهرسازی و شورای عالی معماری شهرسازی باید وظایف خود را انجام دهد.

اخیرا شرکت عمران و بهسازی شهری به "شرکت بازآفرینی شهری" تغییر نام داده و بر این اساس با توجه به اهمیت موضوع نوسازی و بهسازی، ماموریت‌های این شرکت گسترده‌تر شده است. بنا به گفته‌ی هوشنگ عشایری ـ مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ـ برنامه ملی بازآفرینی شهری ۹ بعد دارد که سه بعد آن کالبدی و شش بعد آن غیرکالبدی است در حوزه اجتماعی و نهادی است.

گفته می‌شود که نوسازی بافت‌های ناکارآمد تا پایان برنامه ششم توسعه به ۱۲۳ هزار میلیارد تومان بودجه نیاز دارد. اما با توجه به محدودیت منابع دولتی، بخش خصوصی با مدل تضمین سودی که شرکت بازآفرینی شهری طراحی کرده می‌تواند وارد این عرصه شود. عشایری در این خصوص می‌گوید: مشوقهای ۱۲ گانه‌ای شامل پروانه ساختمانی، حقوق انشعابات، تخفیف هزینه نظام مهندسی، تخفیف هزینه صدور سند، تخفیف بیمه های کارگری ساختمانی، مالیات و کاهش سایر هزینه ها در نظر گرفته ایم که منجر به کاهش ۲۰ تا ۲۵ درصد هزینه ها می شود. به طور مثال اگر یک توسعه‌گر به جای منطقه ۵ تهران اقدام به نوسازی در منطقه ۱۲ کند هزینه‌های آن متری ۳۰۰ تا ۳۵۰ هزار تومان پایین‌تر خواهد بود.

یکی از مشوق‌های نوسازی در بافت فرسوده به سود تسهیلات بانکی مربوط می‌شود که هم‌اکنون با رقم ۶ درصد، پایین‌ترین نرخ سود وام در شبکه بانکی کشور است. در این خصوص رحیمی انارکی ـ مدیرعامل بانک مسکن ـ اولویت تأمین و پرداخت حداقل ۳۰ درصد از تمامی انواع تسهیلات ساخت، خرید و مقاوم سازی طرح‌های حوزه مسکن در بافت مذکور را هدفگذاری مورد نظر در حوزه ارائه تسهیلات بافت فرسوده دانست و افزود: بازسازی و نوسازی سالانه یکصد هزار واحد در بخش بافت فرسوده و ناکارآمد شهری و سکونتگاه‌های غیررسمی به عنوان اهداف کمی این اقدام در نظر گرفته شده است.

بنابراین گزارش، ۱۹ بهمن ماه ۱۳۹۶ طرح ملی بازآفرینی شهری با حضور رییس جمهور، وزیر راه و شهرسازی، شهردار تهران و دیگر مسوولان آغاز شد.  روحانی در این مراسم گفت: اجرای برنامه ملی بازآفرینی شهری به این معنا است که دولت صدای زلزله‌، صدای مشکلات مردمی که در بافت‌های فرسوده زندگی می‌کنند، صدای مشکلات مردم کم توان و صدای نسل جوان خانه اولی را شنیده است.